🛒 Loyiha Ishi: Do‘kon Dasturi

O'tilgan mavzularni amalda qo'llash

Vaqt taqsimoti

Kirish va loyiha talablari - 20 daqiqa
Do‘kon dasturini tuzish (1-qism) - 25 daqiqa
Do‘kon dasturini tuzish (2-qism) - 20 daqiqa
Amaliy mashqlar - 25 daqiqa
Xulosa va uy vazifasi - 20 daqiqa
Qayta aloqa va savollar - 10 daqiqa

Jami: 120 daqiqa (2 soat) 🕐

📋 Loyiha Talablari

Dastur vazifalari:

Mahsulotlar ro‘yxatini faylda saqlash.
Narxlarga chegirma qo‘llash (map va lambda).
Qimmat mahsulotlarni filtrlab ko‘rsatish (filter).
Jami narxni hisoblash (reduce).
Amal vaqtini o‘lchash (dekorator).
Mahsulot ID generatori (generatorlar).
Standart va custom modullar.

Loyiha tuzilmasi:

📂 `mahsulotlar.txt` — mahsulot ma'lumotlari

📁 `utils.py` — yordamchi funksiyalar moduli

📄 `main.py` — asosiy dastur fayli

🛠️ Dastur Tuzish (1-qism)

1. Mahsulotlarni fayldan o'qish

# main.py
def mahsulotlarni_ol():
    with open("mahsulotlar.txt", "r") as fayl:
        mahsulotlar = {}
        for qator in fayl:
            nomi, narxi = qator.strip().split(": ")
            mahsulotlar[nomi] = int(narxi)
        return mahsulotlar
                

2. Cheksiz ID generatori

# main.py
def id_generator():
    id = 1
    while True:
        yield id
        id += 1

gen = id_generator()
for _ in range(3):
    print(f"Mahsulot ID: {next(gen)}")
                

🛠️ Dastur Tuzish (1-qism)

3. Chegirma qo‘llash (map va lambda)

# main.py
mahsulotlar = mahsulotlarni_ol()
chegirma = 0.1
yangi_narxlar = dict(zip(mahsulotlar.keys(), map(lambda x: x * (1 - chegirma), mahsulotlar.values())))
print(yangi_narxlar)
# {'Telefon': 4500000.0, ...}
                

4. Qimmat mahsulotlarni filtrlash (filter)

# main.py
qimmat_mahsulotlar = dict(filter(lambda x: x[1] > 5000000, mahsulotlar.items()))
print(qimmat_mahsulotlar)
# {'Noutbuk': 8000000}
                

🛠️ Dastur Tuzish (2-qism)

1. Vaqtni o‘lchash uchun dekorator

import time

def vaqt_olchagich(funksiya):
    def wrapper(*args, **kwargs):
        boshlanish = time.time()
        natija = funksiya(*args, **kwargs)
        tugash = time.time()
        print(f"{funksiya.__name__} {tugash - boshlanish:.4f} sekund davom etdi.")
        return natija
    return wrapper

@vaqt_olchagich
def mahsulotlarni_korsat():
    mahsulotlar = mahsulotlarni_ol()
    for nomi, narxi in mahsulotlar.items():
        print(f"{nomi}: {narxi} so‘m")

mahsulotlarni_korsat()
                

🛠️ Dastur Tuzish (2-qism)

2. Jami narxni hisoblash (reduce)

from functools import reduce

mahsulotlar = mahsulotlarni_ol()
jami_narx = reduce(lambda x, y: x + y, mahsulotlar.values())
print(f"Jami narx: {jami_narx} so‘m")
                

3. Custom modul yaratish (utils.py)

# utils.py
import random
def tasodifiy_mahsulot(mahsulotlar):
    return random.choice(list(mahsulotlar.keys()))

# main.py da ishlatish:
from utils import tasodifiy_mahsulot
tanlangan = tasodifiy_mahsulot(mahsulotlar)
print(f"Tasodifiy mahsulot: {tanlangan}")
                

🏋️ Amaliy Mashqlar

Mashq 1 & 2: Faylga yozish & map

`mahsulotlar.txt` ga "Konditsioner: 6000000" ni qo'shing.
Barcha mahsulotlar narxlariga 5% chegirma qo‘llang.

Mashq 3: reduce & filter

Barcha mahsulotlarning jami narxini hisoblang.
4 milliondan qimmat mahsulotlarni filtrlab chiqaring.

🎯 Xulosa va 🏠 Uy Vazifasi

Bugun o'rgandik:

✅ O‘tilgan barcha mavzularni (fayllar, map, filter, reduce, generator, dekoratorlar, modullar) bir loyiha ichida qo‘lladik.

Uy vazifasi:

`mahsulotlar.txt` ga yana 2 ta mahsulot qo‘shing.
Barcha narxlarga 25% chegirma qo‘llang.
1 milliondan qimmat mahsulotlarni filtrlang.
`utils.py`ga jami narx hisoblaydigan funksiya yozing (`reduce` bilan).

Keyingi dars: Loyiha Ishi: Mehmonxona Dasturi 🏨

🗣️ Savollar va Qayta Aloqa

Savollaringiz bormi? 🤔

Bugungi darsda faol ishtirok etganingiz uchun rahmat! 👏

Asosiy qoida: Nazariy bilimlarni amaliyotda qo'llash dasturchi uchun eng muhim ko'nikmadir.